Werkgevers zien fiscale opties om slimmer te reizen
Staatssecretaris Weekers van Financiën gaat twee voorstellen van het bedrijfsleven om files tegen te gaan verder bekijken. Het gaat om een mobiliteitsbudget voor mensen zonder auto van de zaak en een bonus-malusregeling voor leaserijders.
Weekers kreeg de voorstellen onlangs uit handen van de zogenoemde werkgroep B50, een groep van inmiddels 52 grote werkgevers in het land, zoals ABN AMRO, KLM, KPN en Schiphol. Volgens de werkgroep bieden de huidige reiskostenvergoedingen aan werkgevers te weinig flexibiliteit en sturingsmogelijkheden om slim reizen te ondersteunen. In de praktijk zijn er grofweg twee soorten regelingen die beide hun tekortkomingen kennen: reiskostenvergoedingen en de auto van de zaak.
Een reiskostenvergoeding kan bestaan uit een vergoeding per kilometer en/of een verstrekking van een ov-abonnement. De huidige reiskostenvergoedingen zijn vaak volledig afhankelijk van de gereisde afstand. Dit beloont impliciet medewerkers die ver van het werk wonen. Zij krijgen immers een hogere vergoeding dan medewerkers die dichtbij wonen. De mogelijkheid die de fiscus biedt om medewerkers een fiscaal vrijgestelde vergoeding te geven van 0,19 euro per kilometer versterkt de koppeling tussen reisafstand en hoogte van de vergoeding. Dit betekent dat niet zo zeer het gedrag wordt beloond, maar juist de reisafstand. Voor de huidige reiskostenvergoedingen zijn bovendien vaak op cao-niveau afspraken gemaakt waarbinnen ondernemingen hun mobiliteitsbeleid moeten invullen. Door deze branchegenerieke afspraken zijn de mogelijkheden erg beperkt om een regeling te realiseren die de bedrijfsdoelstelling voor slim reizen ondersteunt.
Voor deze werknemers stelt de werkgroep een persoonlijk mobiliteitsbudget voor. Werkgevers krijgen de mogelijkheid om heel concreet te sturen op het aantal reizen en de wijze van vervoer. Hiermee ontstaat een prikkel waardoor werkgever en werknemer zich telkens kunnen afvragen of de reis wel noodzakelijk is en of de auto wel het geëigende middel is om de reis te maken.
Als het gaat om een auto van de zaak, kunnen werknemers ervoor kiezen om de auto ook privé te gebruiken (meer dan 500 km op jaarbasis). Daarvoor betalen zij dan wel een bijtelling. De hoogte van deze bijtelling is onafhankelijk van het aantal gereden privékilometers, maar is gebaseerd op het energielabel van de auto. Dit maakt dat werknemers die ervoor kiezen om de auto privé te gebruiken, vervolgens weinig tot niet meer gestuurd worden in dit privégebruik. Zij hebben de kosten (de belasting over de bijtelling) immers al betaald. Het verstrekken van een auto van de zaak biedt kortom dus weinig tot geen sturing op het privégebruik van een werknemer.
Ook in het zakelijk gebruik kennen huidige ‘auto-van-de-zaak’-regelingen hun tekortkomingen. Zo worden medewerkers niet geprikkeld om slim of anders te reizen in het zakelijk verkeer. Voordelig tanken, zuinig rijden en het (gecombineerd) gebruik van het openbaar vervoer of fiets worden niet gestimuleerd.
Voor werknemers met een auto van de zaak wordt daarom een bonus-malusleasebudget voorgesteld. Hierbij wordt de werknemer door middel van een variabele kostenvergoeding gestimuleerd om minder en zuiniger te rijden of met het openbaar vervoer te reizen. Als de werknemer hierdoor tegen lagere kosten kan reizen, dan kan hij deze bonus in eigen zak steken.
De voorstellen van de werkgroep worden naar alle waarschijnlijkheid betrokken bij de lopende verkenning om langs fiscale weg een bijdrage te leveren aan het bestrijden van files. De resultaten van die verkenning zullen voor het zomerreces aan de Tweede Kamer worden toegezonden. Uitgangspunt bij de verkenning is dat alle opties die een mogelijk effect hebben op het terugbrengen van files en die bijdragen aan het streven van Weekers om te komen tot een robuust, eenvoudig en fraudebestendig belastingsysteem, worden onderzocht. Het is dus nog afwachten of en wanneer de voorstellen in wetgeving zullen worden omgezet.